Trafik kazasında hasar gören bir araç ne kadar iyi onarılırsa onarılsın, ikinci el piyasasında hasarsız emsallerinden daha düşük fiyatla alıcı bulur. Bu fark değer kaybı olarak adlandırılır ve kusurlu tarafın zorunlu trafik sigortasından talep edilebilir.
Temel ilke: gerçek zarar
Değer kaybı, aracın kazadan hemen önceki hasarsız ikinci el piyasa değeri ile onarıldıktan sonraki piyasa değeri arasındaki farktır. Anayasa Mahkemesi'nin 17.07.2020 tarihli ve E.2019/40, K.2020/40 sayılı kararıyla zararın genel şartlarla sınırlandırılmasına ilişkin düzenleme iptal edilmiştir. Bu karardan sonra yargı ve tahkim uygulamasında değer kaybı, Türk Borçlar Kanunu'nun haksız fiil hükümleri ve Karayolları Trafik Kanunu çerçevesinde gerçek zarar ilkesine göre belirlenmektedir. Genel Şartlar ekindeki formülün doğrudan esas alınamayacağı görüşü Sigorta Tahkim Komisyonu İtiraz Hakem Heyeti kararlarında da benimsenmektedir.
Hesapta dikkate alınan başlıca kriterler
1. Aracın rayiç değeri. Hesabın başlangıç noktası, aynı marka, model, yıl ve donanımdaki hasarsız bir aracın kaza tarihindeki piyasa değeridir. Türkiye Sigorta Birliği'nin yayımladığı kasko değer listesi ve ikinci el ilan ortalamaları bu değeri belirlemede sık kullanılır.
2. Hasarın niteliği ve hasarlı parçalar. Yalnızca boya işlemi gören bir parça ile değiştirilen bir parça aynı etkiyi yaratmaz. Direk, şasi veya podye gibi yapısal parçalardaki hasarlar, alıcı gözünde en büyük değer düşüşüne yol açar.
3. Aracın yaşı. Yeni ve az kullanılmış araçlarda değer kaybı oransal olarak daha yüksektir; çünkü alıcı hasarsız bir araca belirgin bir fark öder.
4. Kilometre. Düşük kilometreli araçlarda değer kaybı daha belirgindir. Kilometre arttıkça aynı hasarın piyasa değerine etkisi azalır.
5. Önceki hasar kayıtları. Araçta daha önceki kazalardan kayıtlı hasar varsa, özellikle aynı parçada ise, yeni kazanın değer kaybına etkisi farklı değerlendirilebilir. Önceki hasar tek başına değer kaybını ortadan kaldırmaz; somut olayda ayrıca incelenir.
6. Kusur oranı. Zarar gören araç sürücüsünün de kusuru varsa, tazminat kusur oranında indirilir. Tam kusurlu sürücü karşı taraftan değer kaybı talep edemez.
Kesin tutar nasıl belirlenir?
Sigorta şirketine yapılan başvuruda değer kaybı eksper tarafından değerlendirilir. Uyuşmazlık hâlinde Sigorta Tahkim Komisyonu veya mahkeme, bilirkişi incelemesiyle gerçek zararı belirler. İnternetteki hesaplama araçları yalnızca yaklaşık bir fikir verir; bağlayıcı değildir.
Kaza bilgilerinizi düzenli bir dosyada toplamak için ücretsiz Kaza Dosyam aracını kullanabilirsiniz: kazadosyam.katarhukuk.com
Bu yazı genel bilgilendirme amaçlıdır; hukuki görüş niteliği taşımaz. Her somut olay kendi koşulları içinde değerlendirilmelidir. Güncelleme: 10 Ekim 2026
← Tüm makaleler