İmar planları bir ay süreyle askıya çıkarılır ve bu süre içinde idareye itiraz edilebilir. İtiraz edilmese bile plana karşı, askı süresinin son gününü izleyen günden itibaren 60 gün içinde iptal davası açılabilir.
İmar planı değişiklikleri, bir taşınmazın değerini ve kullanım imkânlarını doğrudan etkiler. Parselin yol, park veya kamu alanına ayrılması, yapılaşma haklarının azaltılması gibi sonuçlar ancak süresinde başvurulan hukuki yollarla giderilebilir.
1. Askı (ilan) süresi. 3194 sayılı İmar Kanunu m.8 uyarınca onaylanan imar planları, ilgili idarenin ilan yerlerinde ve internet sitesinde bir ay süreyle ilan edilir. Bu süre içinde planlara itiraz edilebilir. İtiraz, planı askıya çıkaran idareye yazılı olarak yapılmalıdır.
2. İtirazın sonuçlandırılması. İdare, askı süresi içinde yapılan itirazları otuz gün içinde inceleyerek karara bağlar. İtiraz açıkça reddedilirse, ret kararının bildirimini izleyen günden itibaren 60 gün içinde dava açılabilir. Süresi içinde cevap verilmezse itiraz zımnen reddedilmiş sayılır ve dava açma süresi buna göre hesaplanır.
3. İtiraz etmeden doğrudan dava. İtiraz zorunlu değildir. İdari Yargılama Usulü Kanunu m.7 uyarınca imar planlarına karşı, askı süresinin son gününü izleyen günden itibaren 60 gün içinde idare mahkemesinde iptal davası açılabilir.
4. Geç cevap verilmesi riski. İdarenin zımni ret oluştuktan sonra verdiği geç cevap, Danıştay içtihatlarına göre kural olarak geçmiş dava açma süresini yeniden başlatmaz. Bu nedenle sürelerin idarenin cevabı beklenmeden ayrıca takip edilmesi önemlidir.
5. Uygulama işlemiyle birlikte dava. Süresi içinde dava açılmamış bir plana karşı, o plana dayanılarak yapılan bir uygulama işlemi (örneğin parselasyon, ruhsat reddi) üzerine işlemle birlikte dava açılabilir. Kesinleşen imar ve parselasyon planlarına karşı ise kanunda her hâlde beş yıllık bir üst süre öngörülmüştür.
6. Özel süreler. Bazı plan türlerinde dava açma süresi farklıdır. Örneğin ivedi yargılama usulüne tabi bazı planlarda süre 30 gündür (İYUK m.20/A). Planı kimin onayladığı ve hangi kanuna dayandığı bu nedenle önceden belirlenmelidir.
7. Yürütmenin durdurulması. İptal davasıyla birlikte, uygulanması hâlinde telafisi güç zarar doğacak ve açıkça hukuka aykırı olan plan için yürütmenin durdurulması istenebilir (İYUK m.27). Bu talep, inşaat veya yıkım gibi geri dönüşü zor işlemlerin önüne geçilmesi bakımından önemlidir.
Sonuç. İmar planı uyuşmazlıklarında belirleyici olan, sürelerin doğru hesaplanmasıdır. Askı ilanının tarihi, itirazın yapıldığı gün ve idarenin cevabı yazılı olarak saklanmalıdır.
Bu yazı genel bilgilendirme amaçlıdır ve hukuki görüş niteliği taşımaz. Somut durumunuz için bir avukata danışmanız önerilir.
← Tüm makaleler